YKS her yıl haziran ayında yapılır ve hazırlık genellikle bir önceki eylülde ciddileşir. Bu dokuz ayı dönemlere ayırmak, her ay neye odaklanacağını belirler ve son haftalardaki paniği önler. Aşağıdaki plan genel bir çerçevedir; başlangıç noktana göre dönemleri kaydırabilirsin.
Planın arkasındaki üç ilke
- Tekrarı zamana yay. Aynı süre çalışıldığında tekrarları günlere ve haftalara bölmek, tek seferde çalışmaktan daha kalıcıdır. Cepeda ve arkadaşlarının (2008) çalışmasına göre bilgiyi ne kadar uzun süre hatırlaman gerekiyorsa tekrarlar arasındaki aralık da o kadar uzun olmalı. Eylülde öğrendiğin konu, hazirana kadar birkaç kez, giderek açılan aralıklarla dönmeli.
- Kendini test et. Tekrar dediğimiz şey yeniden okumak değil, soru çözmek ve hatırlamaya çalışmaktır (Roediger ve Karpicke, 2006).
- Planı somutlaştır. "Daha çok çalışacağım" yerine "Salı ve perşembe 17.00'de fizik çalışacağım" gibi ne, ne zaman ve nerede sorularını cevaplayan planlar, hedefe ulaşma olasılığını belirgin biçimde artırır (Gollwitzer ve Sheeran, 2006).
Eylül – Aralık: Konu bitirme
- TYT konularının büyük kısmını ve AYT'de alanının temel konularını bitir.
- Haftalık bir program kur: Türkçe paragraf ve matematik her gün, diğer dersler haftaya yayılmış.
- Her konuyu bitirdiğin hafta o konunun çıkmış sorularını çöz.
- Ayda bir ya da iki TYT denemesiyle durumunu ölç. Bu dönemde düşük netler normaldir; amaç eğilimi görmektir.
- Yanlış defterini ilk haftadan başlat.
Ocak – Mart: Tekrar ve düzenli deneme
- Haftada bir TYT, iki haftada bir AYT denemesi çöz ve her birini analiz et.
- Haftanın bir gününü yalnızca tekrar ve yanlış soru çözümüne ayır.
- Kalan konuları bitirirken, bitmiş konulardan karışık soru setleri çöz.
- Her ayın sonunda son denemelere bakıp en çok puan kaybettiren 5 konuyu bir sonraki ayın planına koy.
Nisan – Mayıs: Sınav temposu
- Haftada iki ya da üç deneme çöz. Bazılarını sınavdaki gibi iki oturum art arda, sabah saatinde uygula.
- Geçmiş yılların tam sınavlarını gerçek sürede çöz: TYT 165, AYT 180 dakika.
- Yeni kaynak almak yerine yanlış defterine ve eksik konu listene dön.
- Her denemenin analizini aksatma; adımlar deneme analizi yazımızda.
Son 3–4 hafta: Sınava hazır ol
- Deneme sayısını biraz azalt, analize ve tekrara daha çok zaman ayır.
- Uyku düzenini sınav saatine göre ayarla. Uyku, öğrenilen bilginin pekiştiği dönemdir (Diekelmann ve Born, 2010); son haftalarda uykudan çalmak kazandırmaz.
- Formül, kural ve özet notlarını kendini test ederek tekrar et.
- Sınav binasını ve ulaşımı önceden öğren.
Sınav kaygısı için iki kanıtlı yöntem
Kaygı, bilgiyi işlemek için kullandığın zihinsel kapasitenin bir kısmını tüketir. İki basit yöntemin etkisi araştırmalarda gösterildi:
- Kaygını yaz. Ramirez ve Beilock'un (2011) çalışmasında sınavdan hemen önce 10 dakika boyunca sınavla ilgili endişelerini yazan öğrenciler, yazmayanlara göre daha iyi performans gösterdi; fark en çok sınav kaygısı yüksek öğrencilerde görüldü. Deneme günlerinde dene, işe yararsa sınav sabahı da uygula.
- Heyecanı yeniden yorumla. Jamieson ve arkadaşlarının (2010) çalışmasında, sınav öncesi kalp çarpıntısı gibi belirtilerin performansa yardım edebileceği söylenen öğrenciler matematik bölümünde daha iyi sonuç aldı. Heyecanını bastırmaya çalışmak yerine "vücudum hazırlanıyor" diye düşünmek işe yarayabilir.
Plan tutmadığında
Her ay bir saat ayırıp planını gözden geçir: hangi konular bitti, hangileri kaldı, denemelerde neler değişti? Geride kalan konuları sonraki aya dağıt, ama tekrar gününü iptal etme. Tekrar, ileride en çok zaman kazandıran çalışmadır. Planını bir eğitmenle birlikte kurup haftalık derslerle ilerlemek istersen eğitmenlerimizi ve planlarımızı inceleyebilirsin.
Kaynaklar
- Cepeda, N. J. ve ark. (2008). Spacing effects in learning: A temporal ridgeline of optimal retention. Psychological Science, 19(11), 1095–1102.
- Roediger, H. L. ve Karpicke, J. D. (2006). Test-enhanced learning. Psychological Science, 17(3), 249–255.
- Gollwitzer, P. M. ve Sheeran, P. (2006). Implementation intentions and goal achievement: A meta-analysis. Advances in Experimental Social Psychology, 38, 69–119.
- Diekelmann, S. ve Born, J. (2010). The memory function of sleep. Nature Reviews Neuroscience, 11(2), 114–126.
- Ramirez, G. ve Beilock, S. L. (2011). Writing about testing worries boosts exam performance in the classroom. Science, 331(6014), 211–213.
- Jamieson, J. P. ve ark. (2010). Turning the knots in your stomach into bows: Reappraising arousal improves performance on the GRE. Journal of Experimental Social Psychology, 46(1), 208–212.